Από τον Περικό Κόλπο: Εξαγωγές ιρανικού πετρελαίου με την αξιοποίηση του «σκοτεινού στόλου»
Με σχεδόν κανονικό ρυθμό συνεχίζονται οι εξαγωγές ιρανικού πετρελαίου από τον Περσικό Κόλπο με την αξιοποίηση του «σκοτεινού στόλου», την ίδια στιγμή που τα δεξαμενόπλοια που δεν έχουν υποστεί κυρώσεις και ανήκουν σε δυτικές εταιρείες δέχονται πλήγματα από πυραύλους.
Η συμβουλευτική εταιρεία Kpler αναφέρει ότι τουλάχιστον 15 δεξαμενόπλοια μεταφοράς αργού πετρελαίου πέρασαν προς τα ανατολικά μέσω των Στενών του Ορμούζ τις τελευταίες ημέρες. Ωστόσο, η συνολική εικόνα δείχνει ότι τα περισσότερα πλοία παραμένουν εγκλωβισμένα στην ευρύτερη περιοχή, καθώς οι στρατιωτικές επιχειρήσεις και οι πυραυλικές επιθέσεις καθιστούν εξαιρετικά επικίνδυνη την πλοήγηση. Ομως, παρά το επικίνδυνο περιβάλλον, οι εξαγωγές ιρανικού πετρελαίου φαίνεται να συνεχίζονται με σχετικά σταθερό ρυθμό. Σύμφωνα με την υπηρεσία Tanker Trackers, το Ιράν έχει εξαγάγει περίπου 13,7 εκατομμύρια βαρέλια από την έναρξη του πολέμου στις 28 Φεβρουαρίου.
Η Kpler εκτιμά μάλιστα ότι μόνο κατά τις πρώτες 11 ημέρες του Μαρτίου οι εξαγωγές ανήλθαν περίπου στα 16,5 εκατομμύρια βαρέλια, γεγονός που υποδηλώνει πως η ροή πετρελαίου όχι μόνο δεν έχει διακοπεί, αλλά σε ορισμένες περιπτώσεις εμφανίζεται ακόμα και αυξημένη.
Μεταξύ των πλοίων που πέρασαν τα στενά είναι ένα VLCC, χωρητικότητας 296.000 dwt, το οποίο τελεί υπό αμερικανικές κυρώσεις, δύο δεξαμενόπλοια μεταφοράς υγραερίου (LPG) και τέσσερα πολύ μεγάλα δεξαμενόπλοια μεταφοράς αργού (VLCC) που μετέφεραν ιρανικό πετρέλαιο και έχουν ήδη φτάσει στα ύδατα της Σιγκαπούρης.
Τα δεδομένα δείχνουν ότι οι εξαγωγές ιρανικού πετρελαίου από τις 28 Φεβρουαρίου κυμαίνονται μεταξύ 1,1 και 1,5 εκατομμυρίου βαρελιών ημερησίως, επίπεδα κοντά στον μέσο όρο του προηγούμενου έτους που ήταν περίπου 1,69 εκατομμύρια βαρέλια ημερησίως. Δορυφορικές εικόνες που εξετάστηκαν από την Tanker Trackers δείχνουν επίσης ότι αρκετά VLCC εξακολουθούν να φορτώνουν στο βασικό εξαγωγικό τερματικό λιμάνι του Ιράν στο νησί Kharg, γεγονός που επιβεβαιώνει ότι η παραγωγή και η εξαγωγική δραστηριότητα δεν έχουν σταματήσει.
Η αγορά ναύλων των VLCC
Παράλληλα, η κρίση έχει προκαλέσει έντονες αναταράξεις στην αγορά ναύλων των VLCC. Τα έσοδα των μεγάλων δεξαμενοπλοίων βρίσκονται σε μια πραγματική «διαδρομή τρόμου», καθώς η αγορά προσπαθεί να ανακατευθύνει τα πλοία προς περιοχές φόρτωσης εκτός του επικίνδυνου Περσικού Κόλπου. Σύμφωνα με το Baltic Exchange, τα θεωρητικά ημερήσια έσοδα για διαδρομές από τον Περσικό Κόλπο προς την Ασία διαμορφώνονται στα 468.400 δολάρια, σημειώνοντας πτώση περίπου 3% σε μία ημέρα και 5% σε εβδομαδιαία βάση. Ωστόσο, οι εκτιμήσεις αυτές είναι σε μεγάλο βαθμό θεωρητικές, καθώς η πραγματική φόρτωση πλοίων στην περιοχή είναι πλέον εξαιρετικά απίθανη λόγω των επιθέσεων και του ουσιαστικού κλεισίματος των Στενών του Ορμούζ.
Η Tankers International ανέφερε ότι μέσα σε μία ημέρα καταγράφηκε μόλις μία νέα ναύλωση, του VLCC Gabon Prosperity της εταιρείας Sinokor Maritime, χωρητικότητας 303.000 dwt, το οποίο ναυλώθηκε υπό όρους για μεταφορά πετρελαίου προς την Ινδία από την εταιρεία Mangalore Refinery and Petrochemicals. Η συμφωνία αποτιμάται περίπου στα 357.000 δολάρια ημερησίως για ταξίδι 41 ημερών, που θα απέφερε συνολικά περίπου 14,6 εκατ. δολάρια.
Την ίδια στιγμή, η Σαουδική Αραβία φαίνεται να αυξάνει τη χρήση του αγωγού που μεταφέρει πετρέλαιο από την ανατολική ακτή προς το τερματικό λιμάνι Γιανμπού στην Ερυθρά Θάλασσα, με τη Saudi Aramco να αναμένει ότι ο αγωγός θα φτάσει σύντομα τη μέγιστη δυναμικότητά του.
Πολλές υπάρχουσες συμφωνίες ναύλωσης επαναδιαπραγματεύονται ώστε τα πλοία να φορτώσουν από το Γιανμπού αντί για λιμάνια του Περσικού Κόλπου. Παράλληλα, το λιμάνι της Φουτζέιρα στα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα και το λιμάνι του Αλ Φαχάλ στο Ομάν θεωρούνται ακόμη πιθανές, αν και αβέβαιες, εναλλακτικές λύσεις.